Si Financial Forensic Analyst Atty. Alexander Cabrera sa kanyang pagharap bilang testigo sa Impeachment trial ni Vice President Sara Duterte. (DANNY BACOLOD)

IGINIIT ng financial forensic analyst na si Atty. Alexander Cabrera, testigo ng House prosecution panel sa Senate impeachment court, na hindi naging tapat si Vice President Sara Duterte sa kanyang Statements of Assets, Liabilities and Net Worth (SALN) mula 2022 hanggang 2025 matapos matukoy ang kabuuang ₱817.8 milyong umano’y hindi idineklarang yaman.

Ayon kay Cabrera, lumitaw sa kanyang pagsusuri ang mga posibleng paglabag sa Saligang Batas at iba pang batas ng bansa.

Sinuri niya ang mga ulat ng Anti-Money Laundering Council (AMLC), mga rekord sa bangko at buwis, gayundin ang mga dokumento ng mga negosyong nakapangalan kay Duterte at sa kanyang asawang si Atty. Manases Carpio.

Batay sa kanyang pagsusuri, ang mga halagang umano’y hindi idineklara sa SALN ni Duterte ay ang sumusunod:

2022: ₱190.6 milyon
2023: ₱167.3 milyon
2024: ₱264.2 milyon
2025: ₱195.6 milyon

Sinabi ni Cabrera na konserbatibo pa ang kanyang kalkulasyon at wala siyang isinamang dobleng tala sa kabuuang halaga.

Kapag idinagdag umano ang ₱817.8 milyong hindi idineklarang yaman sa iniulat na ₱98.6 milyong net worth ni Duterte noong 2025, aabot sa humigit-kumulang ₱916.5 milyon ang kabuuang yaman nito.

Lumitaw rin umano sa pagsusuri na may mga ari-arian ang asawa ng bise presidente na hindi isinama sa SALN at patuloy siyang nakikilahok sa mga negosyong may kaugnayan sa kanya habang nanunungkulan sa pamahalaan.

Bukod sa mga probisyon ng Konstitusyon, sinabi ni Cabrera na may mga posibleng paglabag din sa mga batas sa buwis, anti-graft at mga tuntunin sa pananalapi ng pamahalaan.

Labas-Masok na ₱96.8-M

Inilahad din ni Cabrera ang umano’y paggamit nina dating Pangulong Rodrigo Duterte at Vice President Sara Duterte ng pamamaraang tinawag niyang “kiting” o “tinikling” sa paggalaw ng ₱96.8 milyon upang hindi umano lumitaw ang buong halaga sa kanilang mga SALN.

Ayon sa financial analyst, paulit-ulit umanong inilabas at ibinalik ang pera sa mga bank account upang hindi ito manatili roon sa pagtatapos ng taon, nang panahong alkalde pa ng Davao City si Sara Duterte.

Ipinaliwanag ni Cabrera na nagmula ang pera sa dalawang time deposit noong 2010. Ginawa umano itong manager’s checks upang mabawasan ang balanse sa mga account at hindi makita ang buong halaga sa mga tala ng bangko.

Sa loob ng tatlong taon, mula 2011 hanggang 2014, inulit umano nang 10 beses ang pagbili at pagpapalit ng mga tseke.

Dahil dito, hindi umano naisama ang ₱96.8 milyon sa mga SALN ni Duterte sa mga taong tinukoy sa pagsusuri. Gayunman, may kailangang linawin sa mga taon ng deklarasyong binanggit sa ulat, na tumutukoy sa 2011 at 2022, gayundin sa mga halagang ₱3.9 milyon at ₱4.3 milyon na iniulat na idineklara.

Sinabi ni Cabrera na hindi pangkaraniwan ang ganitong galaw ng pera dahil nawalan umano ang mga may-ari nito ng posibleng malaking interes kung nanatili na lamang ang halaga sa mga time deposit.

Kalaunan, ginamit umano ang ₱80 milyon mula sa naturang halaga upang bumili ng apat na insurance plan para kay Sara Duterte at sa kanyang mga anak. Ang natitirang ₱16 milyon naman ay patuloy umanong inilabas-masok sa loob ng isa’t kalahating taon bago inilipat sa account ni Samuel Cang Uy, na tinukoy sa ulat bilang drug lord, bago isinara ang account.

(TINA MENDOZA)